Ukraynada məqbul atəşkəsə nail olmaq üçün Avropanın Amerika dəstəyinə ehtiyacı var
Son hadisələr göstərdi ki, Ağ Ev Avropanın yaxşı müttəfiqi olmağa laqeyd yanaşır və blokun tənqidçilərinə görə, AB-nin Trampın yeni dünya nizamına əhəmiyyətsizliyi göz qabağındadır. Lakin prezident Donald Trampın ikinci müddətinə təxminən bir il qalmış, Avropa liderləri və rəsmiləri hələ də Amerikanın əvvəllər yaxın olan müttəfiqlərindən yeni məsafəsini strateji səviyyədə müzakirə etməyiblər və əsas səbəb Ukraynadakı müharibədir.
Tezadlar.az xəbər verir ki, bunu “Politico” yazır.
“Bu məsələ ilə bağlı tam miqyaslı müzakirə aparmamağımızın səbəbi Ukraynadır”, – deyə bir Avropa rəsmisi nəşrə bildirib.
“Politico” qeyd edir ki, Avropanın Ukraynada məqbul atəşkəsə nail olmaq üçün Amerika dəstəyinə ehtiyacı var.
Bu həftə Ukraynanın sözdə “könüllülər koalisiyası”ndakı müttəfiqlərinin görüşü ABŞ-ın istənilən sülh razılaşmasını təmin etmək üçün hərbi dəstək verəcəyi bir plana yaxınlaşdı. Lakin görüşdə 30-dan çox hökumətin yaydığı birgə bəyanatda Amerikanın rolu ilə bağlı konkret detallar yox idi və Trampın nümayəndələri tərəfindən imzalanmadı.
“Trampın bu mərhələdə uzaqlaşdırılması Ukraynanın AB-dəki və ondan kənardakı müttəfiqləri üçün riskli olardı”, – deyə nəşr yazır.
Lakin əsas sual, Trampın Avropanı dəstəkləməyə, Qrenlandiyadan imtina etməyə və Ukraynadakı sülhü izləmək üçün ABŞ qoşunlarını göndərməyə razı salınsa belə, bunun davamlı olub-olmayacağıdır, – deyə nəşr qeyd edir: “Diplomatlar Tramp istədiyini etməyə hazır olduğu halda, Ukraynanın təhlükəsizliyini təmin edən sülh müqaviləsində Amerika imzasının dəyərinə şübhə ilə yanaşırlar.”
AB-nin Trampın yeni dünya nizamına əlaqəsizliyi
Qəzzada AB-nin ən böyük yardım donoruna baxmayaraq, Trampın atəşkəs planına uyğun olaraq Zolağı idarə edə biləcək hər hansı yeni sülh şurasında potensial rolu yoxdur. İranlı etirazçılar Tehrandakı rejimi devirməyə çalışarkən, AB liderləri yalnız xoş sözlər söyləyirlər.
“Avropa yolunu azıb və əmin deyiləm ki, Ukraynadan başqa dünyanın heç bir yerində heç bir rol oynaya bilər”, – deyə AB xaricindən olan yüksək vəzifəli diplomat bildirib.
Diplomat ən yüksək səviyyədə “parçalanmanı” AB-nin xüsusi zəifliyi kimi göstərib. Məsələn, xarici siyasət məsələlərində heç kim Avropa adından danışmır və AB liderləri ABŞ-ın Maduronu devirmək əməliyyatına cavab olaraq ayrıca bəyanatlar veriblər. Bir bəyanat Avropa Komissiyasının prezidenti Ursula fon der Leyendən, digəri Avropa Şurasının prezidenti Antonio Costadan, üçüncüsü isə rəsmi olaraq “Ali Nümayəndə” tituluna sahib olan və AB-nin baş diplomatı vəzifəsini icra edən Kaja Kallasdan gəlib.
Lakin Kallasın “sakitlik və təmkin” və beynəlxalq hüququn “prinsiplərinə” hörmət çağırışı ilə bağlı bəyanatı sonda yalnız 26 AB üzvü dövləti tərəfindən imzalanıb və Macarıstan qoşulmaqdan imtina edib.
“Venesueladakı ABŞ-ın hərəkətlərinə etiraz etməsək, Rusiyaya hansı təsir göstərə bilərik?” deyə başqa bir avropalı diplomat soruşub.
Tramp və Avropa
Daha əvvəl Tramp ABŞ-ın Qrenlandiya ilə bağlı planlarını həyata keçirməklə NATO-nu qorumaq arasında seçim etmək məcburiyyətində qala biləcəyini bildirmişdi. O, ABŞ rəhbərliyi olmadan NATO-nu faktiki olaraq təsirsiz hesab etdiyini açıq şəkildə bildirmişdi.
Media həmçinin ABŞ prezidenti Donald Trampın ad gününü qeyd edə bilməsi üçün G7 sammitinin bir gün təxirə salındığını da bildirib.
E.ŞİRİNOV
