NASA-nın Perseverance roveri Marsın Jezero Kraterində müxtəlif dövrlərdə suyun qayalarla dəfələrlə qarşılıqlı təsir göstərdiyini və isti yeraltı sularının aktivliyini göstərdiyini aşkar edib. Bu yeni kəşf Marsın bu günkündən daha nəm və geoloji cəhətdən daha aktiv bir dünya ola biləcəyini göstərir.
Tezadlar.az xəbər verir ki, kraterin daxili kənarındakı Margin Vahidi kimi tanınan sahə orbital müşahidələr yolu ilə müəyyən edildi. Alimlər əvvəlcə roverin qədim bir gölün sahilində yığılmış çöküntü süxurları ilə qarşılaşacağını gözləyiblər.
Lakin roverin dərin yeraltını soyudan əridilmiş materialı və ya vulkanik fəaliyyət nəticəsində əmələ gələn maqmatik süxurları kəşf etməsi suyun hərəkətinin mürəkkəb bir qeydini ortaya qoyub.
Su dövrünün üç fərqli fazası
Roverin SuperCam cihazı ilə aparılan təhlillər ərazidəki qayaların su aktivliyinin birdən çox fazasına məruz qaldığını təsdiqləyib. Birinci fazada karbonat mineralları karbon qazı ilə zəngin yeraltı suları maqmatik minerallarla reaksiyaya girdikcə əmələ gəlib.
İkinci mərhələdə qədim gölün təsiri altında silisium tərkibli qayalar əmələ gəlib. Son mərhələdə kalsium sulfat və flüorid tərkibli mineral damarlar aşkar edilib ki, bu da vulkanik süxurlar arasında isti suyun dövranını göstərir.
Yaşayış potensialı və yeni ipuclar
Yer üzündəki hidrotermal sistemlərin mikrob həyatını dəstəkləyə biləcək mühitlər yaratmaq qabiliyyəti bu qədim Mars su sistemlərini alimlər üçün olduqca cəlbedici edir.
Bu hadisələrin dəqiq vaxtı hələ müəyyən edilməsə də, bu tapıntılar Marj Vahidi bölgəsinin sadəcə qədim göl kənarı deyil, yeraltı və səth sularının qarşılıqlı təsir göstərdiyi mürəkkəb bir mərkəz olduğunu sübut edir.
Bu məlumatlar planetin keçmiş iqlim dəyişikliklərinin və həyat üçün əlverişli şəraitin yenidən qurulmasında mühüm rol oynayır.
ELBAR
