Mən çox qorxular yaşamışam… Amma heç vaxt nə özümə, nə də ailəmə panikaya düşməyə icazə verməmişəm.
Bütün çətinliklərimdə, ən ağır anlarımda məni ayaqda saxlayan iki şey olub —
içimdəki Allaha təslimiyyət hissi və psixoloq peşəmə olan sadiqliyim.
Buna görə bu gün sizə bir sirr deyəcəyəm.
Əgər siz də qorxu, təşviş, panika içindəsinizsə, bunu təkbaşına çiyinlərinizdə daşımalı deyilsiniz. Mən bu texnikaları sizə pulsuz-parasız, elmimin zəkatı olaraq öyrədirəm.
Bu metodlar illərlə ən ağır şəraitdə sınanıb. Bu gün də güclü işləyir.
Gəlin, birlikdə tətbiq edək.
“Sərtlik” – bədəni reallığa qaytaran düymə
Panikada ilk edəcəyiniz şey: özünüzdən sərt bir səthi tapın.
Mən bunu illərlə həm özümə, həm pasiyentlərimə öyrətmişəm.
– Masanın kənarı
– Dəmir tutacaq
– Divarın soyuqluğu
Ovucunuzu həmin səthə bütün gücünüzlə sıxın. Barmaqlarınızdakı ağartı, sümüklərinizdəki təzyiq beynin alt qatlarını aktivləşdirir. Duman kimi həyəcan 30–60 saniyəyə dağılır.
Bu psixologiya yox, saf fiziologiyadır.
Beyin qışqırır: “Mən burdayam! İdarə məndədir!”
“Zaman” – panikanı indi anına qaytaran metod
Panik yaşayan insan vaxt hissini itirir. Sanki zaman kəsilir. Mən pasiyentlərimə həmişə deyirəm:
Öz səsinlə ilə indiki anı geri çağır.
Aşağıdakıları aydın şəkildə deyin:
– İndiki vaxt
– Dəqiqə
– Günün adı
– Harada olduğunuz
– Üstünüzdəki paltar
– Otaqda neçə nəfər var
Bu cümlələr beynin prefrontal korteksini işə salır. Həyəcanın “katastrofik döngəsi” qırılır.
Mərkəzə qayıdırsan. Ayaqda durmağa davam edirsən, özünə qayıdırsan.
“Hərəkət” – düşüncəni boğan o qurtarıcı impuls
Öz təcrübəmdən bilirəm: panik adam düşündükcə daha çox batır.
Ona görə mən bir şey deyirəm:
Dayanma. Tərpən. Hərəkət et.
– Bir pəncərə aç
– Bir əşyanın yerini dəyiş
– Baxışını bir nöqtəyə sabitlə
– Əllərini yuxarı qaldır
– Su iç
– Zikr elə
Beyin hərəkətdə ikən panikaya yer qalmır.
Çünki idarəni düşüncə yox, davranış götürür. Bədən öndə gedir, beyin məcburən düzəlir.
Bu üç texnikanı mən öz həyatımda sınamışam. İllərlə pasiyentlərimdə də yoxlamışam.
Onlar tez, sadə və güclü işləyir.
Əgər istəyirsinizsə, bu metodları sizin vəziyyətinizə uyğun fərdi protokol şəklində də hazırlaya bilərəm.
Sadəcə deyin: panikanız hansı anlarda artır?
Gülər MİKAYILQIZI,
İctimai xadim
