Ursula von der Leyen təşəbbüsü: Sazişin tam bərpası gündəmdə

Avropa Komissiyası Avropa İttifaqı (Aİ) və Suriya arasında Əməkdaşlıq Sazişinin qüvvəsini tam bərpa etməyi təklif edib, bu da tərəflər arasındakı münasibətlərdə yeni mərhələdən xəbər verir.

Tezadlar.az ın Avropa bürosu Avropa Komissiyasına istinadən xəbər verir ki, Aİ və Suriya arasında Əməkdaşlıq Sazişi 1978-ci ildən qüvvədə idi, lakin Suriyanın sabiq prezidenti Bəşər Əsəd rejimi tərəfindən həyata keçirilən sistematik repressiyalar və insan hüquqlarının ciddi şəkildə pozulması səbəbindən 2011-ci ildə qismən dayandırılmışdı.

Sazişin tam bərpa olunması ilə bağlı təşəbbüs Avropa Komissiyasının rəhbəri Ursula fon der Lyayenin 2026-cı ilin əvvəlində Suriya ilə yeni qarşılıqlı fəaliyyət çərçivə modeli barədə açıqlamasından sonra irəli sürülüb.

“Bu yanaşma çərçivəsində Aİ bilavasitə suriyalıların rəhbərliyi altında sülhsevər və inklüziv keçid prosesinə dəstəyi gücləndirmək, humanitar yardımın göstərilməsini davam etdirmək və ölkə iqtisadiyyatının bərpasına kömək etmək niyyətindədir”, – məlumatda bildirilib.

Bu qərar 2025-ci ilin mayında Aİ-nin Suriyaya qarşı bütün iqtisadi sanksiyalarını ləğv etməsindən və fon der Lyayenin 2026-cı ilin yanvarında Dəməşqə səfərindən sonra atılan növbəti addımdır.

Səfər zamanı yenilənmiş əməkdaşlığın üç əsas istiqaməti müəyyən edilib: yeni siyasi tərəfdaşlığın formalaşdırılması, ticari-iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi və 2026–2027-ci illər üçün humanitar dəstək və ilkin bərpa tədbirləri də daxil olmaqla, təqribən 620 milyon avro məbləğində maliyyə yardımının göstərilməsi.

Avropa Komissiyasının təklifi Aİ Şurasının təsdiqindən keçməlidir. “Təşəbbüs 11 may 2026-cı il tarixində planlaşdırılan Aİ–Suriya Yüksək Səviyyəli Dialoq iclası ərəfəsində mühüm siyasi siqnal kimi qiymətləndirilir”, – Avropa Komissiyasından qeyd edilib.