ABŞ və İran arasında diplomatiya dayanıbmı?

ABŞ prezidenti Donald Trampın İrana qarşı blokadanın davam edəcəyi barədə verdiyi açıqlama iqtisadi narahatlıqlardan daha çox nüvə silahsızlaşdırılmasına üstünlük verməsi və yeni Pentaqon əməliyyat planı iddiaları Vaşinqtonla Tehran arasında diplomatik həll ümidlərini kölgədə qoyub.

Çinə səfərindən əvvəl prezident Tramp İrana təzyiqin artmağa davam edəcəyini bildirərək, prioritetinin Amerika xalqının maliyyə vəziyyəti deyil, İranın nüvə silahı əldə etməsinin qarşısını almaq olduğunu vurğulayıb.

Tezadlar.az xəbər verir ki, prezident Tramp Çinə rəsmi səfərindən əvvəl Ağ Evdə jurnalistlərin suallarını cavablandırıb. Hazırkı ABŞ-İran gərginliyi ilə bağlı mühüm qiymətləndirmələr aparan Tramp Tehran rejiminə qarşı blokadanın qətiyyətlə davam edəcəyi mesajını çatdırıb.

“Təhlükəsizlik prioritetdir, maliyyə vəziyyəti deyil”

Bir jurnalistin ABŞ-dakı mövcud maliyyə vəziyyətinin və iqtisadi perspektivin İranla razılığa gəlmək üçün motivasiyaedici amillər olub-olmadığı ilə bağlı sualına aydın cavab verən Tramp bildirib: “Mən amerikalıların maliyyə vəziyyəti barədə heç düşünmürəm. Məni motivasiya edən yalnız bir şey var: İran nüvə silahına sahib ola bilməz. Bu təzyiq tezliklə bitməyəcək, blokadamız davam edəcək”.

İnflyasiya etirafı

Son 30 ildə ABŞ-da ən yüksək inflyasiya rəqəmləri və benzin qiymətlərinin artması ilə bağlı siyasətinin tənqidindən sonra Tramp diqqətəlayiq bir müşahidə edib. Vəzifəyə başladığı dövrdəki rəqəmləri xatırladan Tramp strategiyanın ABŞ iqtisadiyyatına təsirini dolayı yolla etiraf edərək “Siyasətlərim inanılmaz dərəcədə yaxşı işləyir. İranla bu proses başlamazdan əvvəl inflyasiya 1,7 faiz səviyyəsində idi” deyib.

Çinə səfər və Hörmüz boğazı ilə bağlı mesaj

Çin prezidenti Si Cinpin ilə görüşündə İran məsələsinin də gündəmdə ola biləcəyini bildirən Tramp Çinlə müzakirə ediləcək “daha böyük və daha vacib məsələlərin” olduğunu əlavə edib. İrana qarşı iqtisadi blokadanın nəticə verməyə başladığını iddia edən Tramp neft axını və Hörmüz boğazı ilə bağlı “Əvvəllər heç görmədiyiniz bir neft axını olacaq. Bu proses nəticədə bizim üçün çox yaxşı başa çatacaq” deyib və bu, bölgədə nəzarəti qorumaq niyyətini göstərib.

Pentaqonun “Balyoz” Planı ilə bağlı iddiaları

Bu arada, Amerika mediasında (NBC) yüksək vəzifəli məmurlara əsaslanan iddialara görə, Pentaqon atəşkəs pozuntusu halında İrana qarşı əməliyyat hazırlayır. “Balyoz” kod adı verilən bu yeni planın sadəcə əməliyyatın adını dəyişdirməklə hüquqi prosesi (60 günlük müddət) yenidən başlatmağı hədəflədiyi iddia edilir. Lakin Vaşinqtondakı hüquq mütəxəssisləri sadəcə adı dəyişdirməklə yeni bir əməliyyatın başlaya bilməyəcəyi ilə razılaşırlar.

Tramp administrasiyasının İrana qarşı sərt mövqeyinin noyabr ayında keçiriləcək ara seçkilərdən əvvəl ABŞ daxili siyasətində və beynəlxalq ictimai rəydə müzakirə olunmağa davam edəcəyi gözlənilir.

E.ŞİRİNOV