İqtisadi bərabərsizlik uşaqların sağlamlığına və təhsil göstəricilərinə də təsir göstərir – UNİSEF araşdırıb

UNICEF-in yeni araşdırmasına görə, varlı ölkələrdə iqtisadi bərabərsizlik uşaqların sağlamlığına və məktəbdəki göstəricilərinə mənfi təsir göstərir.

Nəticələr 44 yüksək gəlirli ölkənin təhlilinə əsaslanır.

Orta hesabla, bu ölkələrdə ən varlı 20 faiz ev təsərrüfatlarının gəlirləri ən yoxsul 20 faizin gəlirlərindən beş dəfədən çox yüksəkdir.

Lakin, təxminən hər beş uşaqdan biri yoxsulluq içində yaşayır.

Hesabata görə, yüksək iqtisadi bərabərsizlik səviyyəsi ilə uşaqların sağlamlığı arasında birbaşa əlaqə var.

Məsələn, ən yüksək bərabərsizlik səviyyəsi olan ölkələrdə böyüyən uşaqların, bərabərsizlik səviyyəsi aşağı olan ölkələrdəki həmyaşıdlarına nisbətən 1,7 dəfə daha çox artıq çəkiyə sahib olma ehtimalı var.

Bu, daha keyfiyyətsiz qidalanma və yemək qəbulunun buraxılması ilə bağlı ola bilər.

Bu tendensiya Avropa Birliyi ölkələri tərəfindən təsdiqlənir: bu bölgədə ən aşağı gəlirli ailələrdən olan uşaqların yalnız 58 faizinin sağlamlıq göstəriciləri yaxşıdır, ən varlı ailələrdən olan uşaqların isə 73 faizi bu göstəriciyə malikdir.

Hesabatda, həmçinin iqtisadi bərabərsizliklə təhsil səviyyəsi arasında əlaqə də izlənilir.

Qeyd olunur ki, varlı və kasıb arasında daha böyük fərqlərin olduğu ölkələrdə uşaqların test nəticələri daha aşağı olur.

Bundan əlavə, qeyd olunur ki, sosial bərabərsizliyin ən yüksək səviyyəsinə malik ölkələrdə uşağın əsas oxu və riyaziyyat bacarıqları olmadan məktəbi tərk etmə ehtimalı 65 faizdir, bərabərsizlik səviyyəsinin daha aşağı olduğu ölkələrdə isə bu göstərici cəmi 40 faizdir.

Oxşar fərqlər ölkələrin öz daxilində də müşahidə olunur.

Orta hesabla, ən varlı ailələrdən olan 15 yaşlı uşaqların 83 faizi əsas oxu və riyaziyyat bacarıqlarına malikdir, ən aşağı gəlirli ailələrdən olan həmyaşıdlarının isə cəmi 42 faizi bu göstəriciyə malikdir. Hesabatda hökumətlər, ilk növbədə uşaq yoxsulluğunu azaltmaqla, bərabərsizliyin uşaqların rifahına təsirini azaltmaq üçün tədbirləri gücləndirməyə çağırılır.

Tədqiqatın müəllifləri heç bir uşağın yoxsulluq içində böyüməməsini təmin etmək üçün ailə və uşaq müavinətləri və minimum əmək haqqının artırılması da daxil olmaqla sosial dəstək sistemlərinin gücləndirilməsinin vacibliyini vurğulayırlar.

Bundan əlavə, hesabatda, xüsusən də infrastrukturun inkişafı, subsidiyalı mənzillərə çıxışın genişləndirilməsi və yaşıl sahələr və istirahət zonaları kimi ictimai məkanlara investisiya qoyuluşu vasitəsilə əlverişsiz ərazilərdə yaşayan insanlara dəstək verilməsinin vacibliyi vurğulanır.

JASMİN