Özbəkistan Mərkəzi Bankı üzən məzənnəni saxlamaq və onu inzibati yolla idarə etmək cəhdlərinə qayıtmamaq niyyətindədir.
Tezadlar.az Özbəkistan mediasına istinadən xəbər verir ki, bu sözləri ÖR Mərkəzi Bankının sədri Timur İşmetov bildirib.
O, məzənnəyə müdaxilə ilə bağlı əvvəlki təcrübəni “çox pis” adlandırıb.
Sədrin sölərinə görə, gələcək artım əsasən xarici birbaşa investisiyalara əsaslanmalıdır.
Və bundan sonra Özbəkistan maliyyələşdirmənin payını tədricən milli valyutada artırmaq və xarici borclanmaya deyil, daha çox xarici birbaşa investisiyalara diqqət yetirmək niyyətindədir.
Mərkəzi Bankın sədri Timur İşmetov bunu Financial Times qəzetinə verdiyi müsahibədə bildirib.
Onun sözlərinə görə, tarixən maliyyələşdirmənin əhəmiyyətli bir hissəsi xarici valyutada cəlb edilib, çünki ölkənin investisiya və xarici resurslara ehtiyacı var. Bu da öz növbəsində valyuta riskləri yaradıb.
Sədr qeyd edib ki, som maliyyələşdirmə bazarının inkişafında ilk addımlardan biri 2019-cu ildə Beynəlxalq Maliyyə Korporasiyası (IFC) tərəfindən Səmərqənd istiqrazlarının buraxılması olub.
Bunun ardınca Maliyyə Nazirliyi əvvəlcə xarici valyutada, daha sonra isə milli valyutada avrobondlar buraxıb.
“Bu, böyük uğur idi – investor tələbi yüksək idi. Bundan sonra banklar milli valyutada avrobondlar buraxmağa başladılar və indi şirkətlər də bu istiqamətdə irəliləyirlər”, – deyə Mərkəzi Bankın rəhbəri qeyd edib.
Onun sözlərinə görə, 2026-cı ildə Maliyyə Nazirliyi maliyyələşdirmə cəlb edərkən indiyə qədər milli valyutadan istifadə edib.
“Biz tədricən milli valyutada maliyyələşdirmə payını artırırıq. Əlbəttə ki, yığılmış borcun ümumi həcmi böyükdür, ona görə də dəyişikliklər o qədər də nəzərə çarpmaya bilər, lakin biz getdikcə daha çox somla yeni emissiyalar buraxırıq”, – deyə İşmetov bildirib.
Mərkəzi Bankın sədri əlavə edib ki, investorların somla ifadə olunan alətlərə marağı artır.
“Bu, valyuta məzənnəsinin sabitliyi və investorların aşağı inflyasiya və sabit valyuta məzənnəsi ilə uzunmüddətli perspektivdə bu sabitliyi qoruyub saxlaya biləcəyimizə inamından irəli gəlir”, – deyə o bildirib.
Eyni zamanda, İşmetov valyuta məzənnəsi risklərinin mövcudluğunun xarici borclanmadan imtina etmək demək olmadığını vurğulayıb:
“Biz milli valyutada maliyyələşdirmənin bazar payının artırılmasına diqqət yetirməliyik”, – deyə o bildirib.
“Biz artıq valyuta məzənnəsi ilə oynamaq istəmirik.”
Kapital axınlarının strukturundan danışan Mərkəzi Bankın rəhbəri bildirib ki, Özbəkistan borc maliyyələşdirməsindən daha çox uzunmüddətli xarici birbaşa investisiyalara diqqət yetirməlidir.
“Valyuta məzənnəsinə gəldikdə, biz üzən valyuta məzənnəsinə sadiqik. Bizim valyuta məzənnəsi ilə bağlı öz çox pis təcrübəmiz var. Bu səhvləri təkrarlamamağımızı kimsənin deməsinə ehtiyacımız yoxdur”, – deyə Mərkəzi Bankın sədri bildirib.
Onun sözlərinə görə, üzən valyuta məzənnəsinə keçid uzun müddət çəkib və son 10 ildə aparılan islahatların nəticəsi olub.
“Xüsusilə ölkədə aparılan son on illik islahatlar zamanı üzən məzənnəyə çatmaq üçün çox vaxt və səy tələb olundu. Və biz artıq bununla oynamaq istəmirik. Biz üzən məzənnəyə sadiqik”, – deyə İşmetov bildirib.
O əlavə edib ki, gələcəkdə Özbəkistan eyni zamanda milli valyutada maliyyələşdirmə payını artırmalı, daha çox birbaşa investisiya cəlb etməli və iqtisadi artımın xarici borcdan daha az asılı olmasını təmin etməlidir.
Y.Məmmədli
